السيد الطباطبائي

21

مهر تابان ( طبع جديد ) ( فارسى )

است كه وقتى به آنها نگاه مىكنم در تعجّب مىافتم كه آيا اين خطّ من است ؟ در علوم غريبه ، در رَمْل و جَفْر وارد بودند ؛ ولى ديده نشد كه عمل كنند . در علم اعداد و حساب جُمَل به ابْجَد و طرق مختلف آن ، مهارتى عجيب داشتند . در جَبر و مقابله و هندسهء فضائى و مسطّحه و حساب استدلالى سَهمى بسزا داشتند . و در هيئت قديم استاد بودند ؛ بپايه‌اى كه به آسانى مىتوانستند استخراج تقويم كنند ، و همانطور كه عرض شد يكدورهء از آن را بما درس گفتند . ولى چون رياضيّات را چه از حساب و هندسه و چه از مثلّثات ، اين حقير در مدارس جديده بطور مستوفَى خوانده بودم ديگر لزومى نداشت كه نزد ايشان نيز بخوانم . بارى ، استاد ما علوم رياضى را در نجف اشرف نزد آقا سيّد أبو القاسم خونسارىّ كه از رياضى دان‌هاى مشهور عصر بود فرا گرفته بودند . و خود ايشان مىفرمودند كه : براى بعضى از استادان رياضى جامعهء بغداد ( دانشگاه ) مسأله‌اى مشكل پيش مىآمد كه از حلّ آن عاجز مىشدند ، به نجف مىآمدند و به خدمت آقاى سيّد أبو القاسم مىرسيدند و اشكال خود را رفع مىكردند . علّامهء طباطبائى در ادبيّات عرب و معانى و بيان و بديع استاد بودند . در فقه و اصول استاد بودند و ذوق فقهى بسيار روان و نزديك بواقع داشتند . و دوره‌هائى از فقه و اصول را نزد استادانى چون مرحوم آية الله نائينى و مرحوم آية الله كمپانى خوانده بودند ، و نيز از فقه آية الله اصفهانى بهرمند شده‌اند ؛ و مدّت اين دوره‌هاى از درس مجموعاً به ده سال كشيده شد . و استاد وحيد ايشان در فلسفه ، حكيم متألّه معروف مرحوم آقا سيّد حسين بادكوبه‌اى بوده است كه ساليانى دراز در نجف اشرف در معيّت برادرشان مرحوم آية الله آقا حاج سيّد محمّد حسن طباطبائىّ إلهى نزد او بدرس